Wat bepaalt of een verzekeraar zich met succes kan beroepen op een uitsluitingsclausule?
In deze zaak oordeelt het hof, in tegenstelling tot de rechtbank, dat een dierenartsenpraktijk aansprakelijk is voor de schade die een pluimveebedrijf lijdt als gevolg van een fout van een van haar dierenartsen. Het pluimveebedrijf had de dierenarts ingeschakeld nadat medewerkers een aantal kippen dood dan wel suf aantroffen. De dierenarts stelde een darmaandoening vast en besloot om de (leg)kippen te behandelen met het middel Dozuril. Nadat het pluimveebedrijf melding deed bij de NVWA van deze behandeling, werd duidelijk dat Dozuril weliswaar een toegelaten farmacologische stof is, maar niet mag worden gebruikt bij vogels die eieren voor humane consumptie produceren. Er is sprake van een illegale behandeling in de zin van de relevante Europese Verordening en bovendien had de dierenarts een te korte wachttijd voorgeschreven. Het gevolg: alle eieren van de behandelde kippen moesten worden vernietigd totdat de stof niet meer in de eieren kon worden aangetoond. Aanzienlijke schade dus, maar wie draagt de financiële gevolgen?
De dierenartsenpraktijk beroept zich op een uitsluiting voor indirecte schade in haar algemene voorwaarden, terwijl de beroepsaansprakelijkheidsverzekeraar op haar beurt dekking weigert wegens een uitsluitingsclausule bij gebruik van verboden medicamenten en/of behandelmethoden. Ten aanzien van de uitsluitingsclausule van de dierenartsenpraktijk overweegt het hof dat over de verschillende schadeposten nog onvoldoende debat is gevoerd en verwijst naar de schadestaatprocedure.
De uitsluitingsclausule van de verzekeraar luidt voor zover relevant: ‘'Wij vergoeden geen schade door handel en/of gebruik van verboden medicamenten en/of behandelmethoden’’. De uitleg van deze uitsluitingsclausule dient te geschieden aan de hand van objectieve factoren, terwijl in de polisvoorwaarden geen definities zijn opgenomen van relevante begrippen in de clausule. Daarnaast moet rekening worden gehouden met de toelichting op de verzekeringsovereenkomst: de zogenaamde “Verzekeringskaart”. De vraag die centraal staat is of ook handelen in strijd met de relevante Europese regelgeving betekent dat sprake is van handelen als bedoeld in de uitsluitingsclausule. Het hof merkt op dat de uitsluitingsclausule veel grofmaziger is geformuleerd dan de tekst van de Europese regel, nu de uitsluitingsclausule spreekt van ‘verboden’ medicamenten of behandelmethoden en de Europese regel van middelen die in beginsel zijn toegelaten, alleen niet in het specifieke geval. Hierdoor kan handelen in strijd met de Europese regel niet per definitie worden gelijkgesteld met handelen als bedoeld in de zin van de uitsluitingsclausule. Voorts betrekt het hof bij de uitleg de Verzekeringskaart.
Nu in de Verzekeringskaart is opgenomen dat schade die het gevolg is van bewuste overtreding van overheidsvoorschriften niet verzekerd is, mocht de dierenartsenpraktijk deze bepaling zo begrijpen dat een in de polisvoorwaarden omschreven uitsluiting in verband met enige overtreding van overheidsvoorschriften (zoals het toedienen van een verboden middel) alleen dan van toepassing is, als de handelende persoon zich op het moment van handelen daadwerkelijk realiseert dat hij in strijd met een overheidsvoorschrift handelt, maar ervoor kiest dat handelen desondanks voort te zetten.
Nu er volgens het hof geen sprake is van een absoluut verboden medicament en de dierenarts niet bewust in strijd met de overheidsvoorschriften handelde, maar sprake is van een inschattingsfout, valt het handelen niet onder de dekkingsuitsluiting in de polis. Dit betekent dat de verzekeraar gehouden is dekking te verlenen voor schade waarvoor de dierenartsenpraktijk aansprakelijk is.
In de onderhavige uitspraak wordt bevestigd dat bij de uitleg van een uitsluitingsclausule niet alleen de objectieve bewoordingen van de polisvoorwaarde zelf bepalend zijn, maar ook acht moet worden geslagen op aanvullende toelichtende stukken zoals een Verzekeringskaart.
Deze teaser is geschreven door Oumaima Bassairi
Om de uitspraak te lezen klik hier.