De toekomst van de ZZP’er op de arbeidsmarkt
ZZP'er of werknemer?
CBS: bijna 1,3 miljoen ZZP'ers in Nederland
De toekomst van ZZP’ers op de arbeidsmarkt gaat veranderen. Nederland telde in 2024 bijna 1,3 miljoen ZZP’ers, waarvan een groot deel volgens het kabinet schijnzelfstandige is. Dit zijn ZZP’ers die eigenlijk als werknemer kwalificeren. Het kabinet neemt maatregelen om schijnzelfstandigheid aan te pakken. Deze maatregelen zijn relevant voor alle organisaties die werken met ZZP’ers.
Wat is er aan de hand: sinds 1 januari 2025 handhaving op schijnzelfstandigheid
Sinds 1 januari 2025 handhaaft de Belastingdienst op schijnzelfstandigheid. Hiermee is het handhavingsmoratorium vervallen en vanaf deze datum worden er ook geen modelovereenkomsten meer goedgekeurd. Partijen worden op dit punt wel tegemoet gekomen en er is besloten dat goedgekeurde modelovereenkomsten geldig blijven tot eind 2029. Daarbij is van belang dat de modelovereenkomsten alleen zekerheid bieden zolang er daadwerkelijk gewerkt wordt volgens de beschrijving.
Voor de handhaving geldt een overgangsperiode van één jaar, dus tot 1 januari 2026. In deze periode zal de Belastingdienst geen boetes opleggen, tenzij sprake is van kwaadwillendheid. Wel kan de Belastingdienst correctieverplichtingen en naheffingsaanslagen opleggen. Normaliter kan de Belastingdienst dit tot vijf jaar terug doen, maar aangekondigd is dat de Belastingdienst dit alleen met terugwerkende kracht tot 1 januari 2025 doet (de datum van de start van de handhaving). Daarmee is sprake van een ‘ingroeimodel’: pas in 2030 kan de Belastingdienst weer tot vijf jaar terug correctieverplichtingen naheffingsaanslagen opleggen.
Voor organisaties die met ZZP’ers werken, is het van belang om goed vast te stellen wanneer er sprake is van schijnzelfstandigheid en eventueel maatregelen te treffen.
Hoe wordt het onderscheid tussen een werknemer en een zelfstandige gemaakt?
Op dit moment wordt aan de hand van de criteria uit het Deliveroo arrest van de Hoge Raad getoetst of een werkende als werknemer kwalificeert. Om deze toetsing te verduidelijken heeft het kabinet recent een wetsvoorstel ingediend bij de Tweede Kamer. Dit wetsvoorstel, de Wet verduidelijking beoordeling arbeidsrelaties en rechtsvermoeden, heeft als beoogde inwerkingtredingsdatum 1 juli 2026. Wij houden u uiteraard op de hoogte inzake de stand van zaken van dit wetsvoorstel.
Daarnaast hebben onze advocaten Eylard van Fenema en Ruud Schepers op 8 april jl. het webinar gehost 'Het Grote ZZP Gesprek', waarin recente ontwikkelingen zijn besproken. Wilt u de opname hiervan ontvangen? Via deze link kunt dit aanvragen.
Voorkom problemen met schijnzelfstandigheid en neem contact op
Indien een ZZP’er kwalificeert als werknemer kan dit grote (financiële) gevolgen hebben. Het is daarom van belang u tijdig te laten adviseren en stappen te zetten om schijnzelfstandigheid tegen te gaan. Het coulante boetebeleid geldt immers alleen voor de boetes. Zoals gezegd, de Belastingdienst kan nog steeds correctieverplichtingen en naheffingsaanslagen opleggen. Daarnaast is arbeidsrechtelijk geen sprake (geweest) van een handhavingsmoratorium. Dit betekent dat schijnzelfstandigen ook met terugwerkende kracht tot vóór 1 januari 2025 arbeidsrechtelijke aanspraken kunnen claimen. Hetzelfde geldt voor een vakbond of pensioenfonds.
Onze specialisten staan graag voor u klaar om u te helpen. Bij vragen kunt u contact opnemen met een van onze experts: Eylard van Fenema, Ester Damen, Ruud Schepers, Abderrahman Kichou of Marieke Opdam.