In dit artikel behandelt Emanuel van Praag de ontwikkelingen in de Europese en Nederlandse betaalmarkten. Het artikel beschrijft technologische en maatschappelijke ontwikkelingen op het gebied van betalen die nieuwe risico's met zich meebrengen. Deze risico's worden aangepakt door regelgeving op zowel Europees als nationaal niveau. De belangrijkste risico’s en wetgevingstrajecten worden besproken.
De eerste ontwikkeling is het teruglopend gebruik van contant geld. Dit leidt tot zorgen over de beschikbaarheid en acceptatie ervan. Kwetsbare consumenten zijn afhankelijk van contant geld en contant geld is een alternatief als bijvoorbeeld door een stroomstoring elektronische betalingen niet werken. Regelgeving op Europees niveau, zoals de Verordening betreffende de hoedanigheid van wettig betaalmiddel van eurobankbiljetten en -munten, en de Nederlandse Wet chartaal betalingsverkeer, beogen de beschikbaarheid van contant geld te garanderen.
De digitale euro wordt geïntroduceerd als een Central Bank Digital Currency (CBDC), eveneens omdat het gebruik van contant geld terugloopt. Contant geld is daarmee minder een alternatief voor elektronisch geldverkeer. Ook dient de digitale euro geopolitieke doelen, namelijk om de afhankelijkheid van niet-Europese betaalsystemen te verminderen en te voorkomen dat stablecoins of CBDC’s uit derde landen een belangrijke rol krijgen in de Europese betaalmarkt.
Regelgeving zoals de EU-Toegankelijkheidsrichtlijn en de Payment Services Regulation (PSR) stellen eisen aan de toegankelijkheid van digitale betaalmiddelen voor kwetsbare consumenten. Verder breiden nieuwe regels in de PSR de aansprakelijkheid voor betaalfraude uit en stellen zij aanvullende eisen voor fraudemonitoring en informatie-uitwisseling tussen betaaldienstverleners. Al deze maatregelen leggen aanzienlijke verplichtingen op aan private partijen, zoals banken, om maatschappelijke problemen op te lossen die niet door hen zijn veroorzaakt. Dit is een nieuwe ontwikkeling in financiële regelgeving en roept vragen op over de vrijheid van ondernemerschap en de toedeling van kosten.
Meer weten? Download het artikel via de knop hieronder.
